Các biện pháp khắc phục sự cố tràn dầu trên biển

Sự cố tràn dầu trên biển là một thảm họa môi trường nghiêm trọng, gây ra những hậu quả khôn lường đối với hệ sinh thái biển, kinh tế và xã hội. Để giảm thiểu tối đa tác động của sự cố, việc ứng phó nhanh chóng và hiệu quả là vô cùng cần thiết. Các nhà khoa học đã có một số giải pháp hữu hiệu và mang tính khả thi cao. Nhằm làm xử lý các loại dầu tràn gây ô nhiễm môi trường biển từ các tàu chở dầu hiện nay. Đồng thời hạn chế những tác động xấu tới tài nguyên và môi trường biển do các hoạt động hàng hải gây ra. Bài viết này sẽ tổng hợp các biện pháp khắc phục sự cố tràn dầu phổ biến nhất hiện nay.

Nguyên nhân gây ra sự cố tràn dầu

Trước khi tìm hiểu về các biện pháp khắc phục, chúng ta cần hiểu rõ nguyên nhân gây ra sự cố tràn dầu. Một số nguyên nhân chính bao gồm:

• Tai nạn tàu chở dầu: Va chạm, đắm tàu, rò rỉ…
• Vỡ đường ống dẫn dầu dưới biển: Do thời tiết khắc nghiệt, ăn mòn, hoặc các tác động từ bên ngoài.
• Hoạt động khai thác dầu khí: Rò rỉ từ giàn khoan, đường ống dẫn dầu…

Các biện pháp khắc phục sự cố tràn dầu

1. Sử dụng phao quây thấm dầu để ngăn dầu trên mặt nước

Việc ngăn, quây dầu tràn dầu là việc làm quan trọng nhất. Đây là phương pháp ưu việt được ứng dụng phổ biến nhất trong việc xử lý, kiểm soát các sự cố tràn dầu bởi vì khả năng thấm hút và cô lập dầu lan nhanh chóng. Phao quây dầu đã được thiết kế  dùng cho các khu vực khác nhau, nơi sự cố tràn dầu có thể xảy ra. Gom dầu vào một khu vực cố định để tiện cho công tác vớt và xử lý đạt hiệu quả cao nhất. Phao quây dầu tự nổi có 2 phần chính; thân phao và váy phao, ngoài ra còn có dây neo, tấm nối liên kết giữa các tiết phao với nhau.

2. Sử dụng bơm hút dầu tràn 

Đây là thiết bị dùng để hút lượng lớn dầu tràn đổ ra ngoài, có các đầu hút chuyên dụng để thu hồi dầu, đối với trên cạn thì có đầu hút đáy, đối với trên mặt sông hồ hoặc trên biển sẽ có các đầu nổi dùng để hút dầu trên bề mặt.

3. Đốt dầu tại chỗ

Các vết dầu sẽ nổi trên mặt nước nên có thể đốt tại chỗ. Nói cách đơn giản nghĩa là đốt dầu trên mặt biển, nơi xảy ra sự cố tràn dầu. Việc đốt cháy phải được thực hiên nhanh chóng trước khi sự cố tràn dầu có thể lan đến một khu vực rộng lớn hơn. Nhưng nhược điểm của việc đốt cháy tại chỗ là khí thải được giải phóng có chứa các chất độc hại có thể gây ra thiệt hại cho không khí đại dương ngoài các sinh vật biển.

4. Sử dụng các chất phân tán dầu

Sự khuấy động tự nhiên của nước gây ra sự phân tán dầu. Nhưng quá trình tự nhiên này mất rất nhiều thời gian để dầu có thể được loại bỏ hoàn toàn khỏi bề mặt. Vì vậy để làm tăng nhanh quá trình phân tán của dầu, các chất phân tán dầu được nghiên cứu ra.

Chất phân tán dầu là hỗn hợp hóa chất surface-active thêm vào keo để cải thiện việc tách hạt và để ngăn chặn chúng từ kết tụ lại với nhau. Các chất hoạt động bề mặt hóa học là các hợp chất amphiphilic có thể làm giảm sức căng bề mặt và giao thoa bằng cách tích lũy ở bề mặt của chất lỏng không thể ăn mòn được, tăng tính hòa tan của hợp chất hữu cơ kỵ nước hoặc không hòa tan.

Nhằm ngăn không cho dầu có khả năng loang vào gây ô nhiễm đến bờ, bởi những khu vực này thường là các khu vực nhạy cảm, là nơi sinh sống của các loại động thực vật, các khu bảo tồn thiên nhiên ven biển, các khu rừng ngập mặn cần được ưu tiên bảo vệ.

5. Sử dụng lao động thủ công